logo projektu interreg cz_pl
Strona internetowa wykonana w ramach projektu nr CZ.11.4.120/0.0/0.0/15_006/0000086 pn „Bolesławiec-Vrchlabí – aktywna transgraniczna współpraca muzeów”, dofinansowanego przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu INTERREG V-A Republika Czeska – Polska 2014-2020.

   bilety  |  kontakt | PL | CZ | EN

Bramy miejskie w Bolesławcu

Bramy miejskie były swojego rodzaju „przejściami granicznymi” miasta, umożliwiającymi przejazd ludzi, towarów, pojazdów i zwierząt oraz stanowiącymi tradycyjny punkt kontrolny. To tutaj pobierano cło i myto – opłaty, należące do podstawowych przychodów miasta. Bramy, jako miejsca, przez które najłatwiej było dostać się do miasta wrogowi, stanowiły także newralgiczne punkty w systemie obronnym i posiadały warowny charakter. Bolesławiec posiadał trzy bramy miejskie. Bramy Dolna (od strony zachodniej) i Górna (od strony wschodniej) były rezultatem lokalizacji miasta na jednym z głównych szlaków handlowych w średniowieczu, zwanym „Drogą Królewską” lub „Wysoką Drogą”, który łączył wschód i zachód Europy, prowadząc m.in. przez Drezno, Görlitz i Bolesławiec w kierunku Wrocławia, Krakowa, a dalej Lwowa i Kijowa. Nazwy tych bram związane są z ukształtowaniem terenu miasta. Trzecia brama, zwana Mikołajską, wiodąca w kierunku jednego z najstarszych miast w regionie – Lwówka – swoją nazwę wzięła od kościoła św. Mikołaja, który znajdował się nieopodal murów.

Powstanie bram powiązane było z budową obwarowań miejskich, na przestrzeni dziejów były one jednak wielokrotnie naprawiane i odbudowywane. Kształty, znane choćby z panoramy miasta z 1739 r. autorstwa F.B. Wernera, uzyskały w wyniku rozbudowy systemu murów obronnych w latach 1479-1480 oraz jego kolejnej modernizacji wobec zagrożenia najazdem tureckim w latach 1529-1530. Bramom nadano formę murowanych czworobocznych wież nakrytych stromymi dwuspadowymi dachami. Posiadały cztery kondygnacje. W parterze znajdował się łukowo zamknięty przejazd, na wyższych kondygnacjach mieściły się mieszkania strażników. W 1533 r. nad przejazdem w Górnej Bramie wmurowany został kamienny relief przedstawiający Trójcę Świętą, który obecnie znajduje się na zachodniej elewacji kościoła pw. Wniebowzięcia NMP i św. Mikołaja.

Ponieważ miasto opasane było podwójnym pierścieniem murów i zewnętrzną fosą, każdą bramę poprzedzał most. Początkowo były to drewniane mosty zwodzone, w XVII w. zastąpiono je mostami kamiennymi. W 1723 r. burmistrz Sebastian Wolfgeil zlecił wykonanie kamiennych rzeźb, które ustawione zostały na mostach przy Górnej i Dolnej Bramie. Figury wykonał rzeźbiarz Georg Leonhard Weber, pracujący w tym czasie nad nowym ołtarzem głównym do kościoła pw. Wniebowzięcia NMP i św. Mikołaja. Przedstawiały one świętych otoczonych szczególną czcią na Śląsku oraz chroniących przed najczęstszymi w tamtych czasach niebezpieczeństwami. Oprócz Maryi, Józefa i św. Jadwigi Śląskiej miasta strzegli przed powodzią – św. Jan Nepomucen, a przed epidemiami – Św. Roch i św. Sebastian. Rzeźby posadowiono na cokołach, zdobionych herbem miasta, herbem rodu Wolfgeil z inicjałami lub inskrypcjami. Bramy zostały rozebrane w procesie przekształcania obwarowań miejskich w planty. Bramę Górną rozebrano w 1823 r. W zbiorach Muzeum Ceramiki znajduje się rysunek, przedstawiający otoczenie miejsca, gdzie się znajdowała, wkrótce po jej likwidacji. Cztery rzeźby z mostu przy tej bramie w 1853 r. zostały ustawione przed wejściami zachodnim i południowym kościoła pw. Wniebowzięcia NMP i św. Mikołaja. Brama Dolna przestała istnieć dopiero w 1867 r. Zachowała się fotografia wykonana na krótko przed tą datą. Dwie figury świętych z balustrady mostu zostały w tym samym roku także przeniesione przed wejście zachodnie dzisiejszej bazyliki.

Godziny otwarcia
w dni świąteczne
w maju 2024 r.

1 maja (środa)
Święto Pracy

Muzeum Ceramiki

11.00-17.00

Centrum Dawnych Technik Garncarskich

nieczynne

Punkt Informacji Turystycznej

10.00-16.00

3 maja (piątek)
Święto Konstytucji 3 maja

Muzeum Ceramiki

11.00-17.00

Centrum Dawnych Technik Garncarskich

nieczynne

Punkt Informacji Turystycznej

10.00-16.00

19 maja (niedziela)
Zielone Świątki

Muzeum Ceramiki

nieczynne

Centrum Dawnych Technik Garncarskich

nieczynne

Punkt Informacji Turystycznej

nieczynne

30 maja (czwartek)
Boże Ciało

Muzeum Ceramiki

nieczynne

Centrum Dawnych Technik Garncarskich

nieczynne

Punkt Informacji Turystycznej

nieczynne

Skip to content